Blog của 5xu

Alex Karp, CEO của Palantir, mới rồi có một phát biểu đơn giản nhưng khá đau đầu. Từ trải nghiệm của chính Palantir sau nhiều năm xây dựng phần mềm phục vụ bộ quốc phòng, CIA, FBI, ICE của chính phủ Hoa Kỳ, anh Karp cho rằng AI sẽ làm dịch chuyển quyền lực kinh tế theo nhân khẩu. Lực lượng lao động có học vấn cao, nhiều nữ, thiên tả sẽ mất việc. Lực lượng lao động phổ thông, chỉ học nghề, nhưng lành nghề, nam giới là chính, lệch hữu sẽ chiếm lĩnh nền kinh tế. Chính trị, xã hội loài người sẽ disrupt và chuyển qua hệ hình khác. Điều này rất nguy hiểm, nhưng nếu Mỹ không làm vậy, thì các kẻ thù của Mỹ cũng sẽ làm. Nên Mỹ phải làm.

Mỹ dùng AI và phần mềm Maven của Palantir lập kế hoạch tác chiến và triển khai chiến dịch ở quy mô (số lượng mục tiêu) và nhịp độ tác chiến (cả ngàn mục tiêu bị không kích trong 20 tiếng) ở cấp độ con người không thể thực hiện nổi. Maven trở thành một dạng hệ điều hành AI. Tức là hệ thống máy chủ tính toán, máy chủ data của chính phủ vẫn là của chính phủ, bảo mật hoàn toàn, còn Maven chạy trên đống máy chủ ấy, còn các con AI, ví dụ của Claude chạy trên Maven. Nếu chính phủ Mỹ chán Claude, có thể dỡ ra và cắm các con AI của các hãng khác vào.

Trong lúc đó Iran dùng tay theo nghĩa đen. Do Mỹ và Israel jamming toàn bộ GPS và sóng ở bầu trời Iran, nên bộ đội tên lửa Iran phải dùng phần mềm chạy laptop để tính mục tiêu, chọn tên lửa, nạp nhiên liệu, cho lên xe phóng, chọn điểm phóng, chạy xe ra khỏi hầm để đến điểm bắn. Đến điểm bắn thì căn chỉnh hoàn toàn bằng tay, kính căn chỉnh góc thiên văn (chỉnh theo sao), và bắn. (Do bề mặt trái đất cong, trái đất quay, rồi thời tiết, nên tên lửa đạn đạo phải tính toán rất nhiều, ko thì bắn trượt ngay.) Bắn xong chạy về xe (là bệ phóng) để lái về hầm. Chỉ có chừng 10 phút trước khi các máy bay do thám, vệ tinh trinh sát của Mỹ phát hiện ra và xịt cho phát tên lửa. Iran có nhiều tên lửa (nhiều ngàn cái), nhưng máy phóng chỉ có vài trăm, bộ đội tên lửa cũng ít. Nên Mỹ chủ yếu tìm và diệt bệ phóng.

Đây là đối đầu giữa AI và bộ đội tính tay. Trong tương lai, nền kinh tế thời bình, các công việc đòi hỏi học hành cao sẽ bị AI làm hết, các việc chân tay sẽ do bộ đội làm. Nền kinh tế lúc bấy giờ sẽ bắt các bạn tiến sỹ đi làm lái xe. Mà xe cũng sẽ tự hành, các bạn chỉ ngồi nói phét cho khách vui.

Nguyên soái nên chỉ đạo BT BGD giải tán tất cả các cuộc thi học sinh giỏi hiện tại. Thu nhỏ các đại học. Mở thật nhiều trường nghề. Tổ chức các cuộc thi học sinh giỏi trồng dâu nuôi tằm bổ củi vặn ốc tăng xích vá xe rèn kiếm.

Poster Lost in Translation ở trên và ở dưới là do AI làm.

*

Perplexity cả đời chả làm ra model nào. Thế mà vừa rồi họ tung ra con Perplexity Computer (chạy online, ai dùng thì mua thuê bao) có tiếng vang cực lớn. Muốn làm gì thì chat với nó, bảo nó làm. Phần lõi reasoning của nó dùng Claude Opus 4.6 (Anthropic), phần deep research nó dùng Gemini (Google), đọc hiểu văn bản dài nó dùng ChatGPT 5.3. Việc dễ nó bảo Grok làm. Hình ảnh và video nó dùng Nano Banana và Veo 3.1.

Nếu người dùng là các cơ quan nhà nước xí nghiệp công ty tập đoàn thì đấu nối với datacenter của mình, nó lấy data lên cloud để xử lý, chứ không động chạm làm thay đổi dữ liệu.

Tương lai thì các ông đang làm AI Agent System sẽ móm hết, vì không có cửa kiếm ăn với Perplexity, nó giỏi hơn, rẻ hơn, dễ triển khai hơn. 

*

Lò rượu Suntory của Nhật, khi đang ở đà đi lên và muốn vươn ra thế giới, họ thuê Francis Coppola (đang rất nổi tiếng với Bố Già) làm TVC quảng cáo. Việc này gợi cho con gái của ông là Sofia Coppola viết kịch bản Lost in Translation, trong đó nhân vật chính là một người tài tử điện ảnh Mỹ trung niên bắt đầu bước sang sườn dốc bên kia của sự nghiệp được mời qua một đất nước xa lạ, là Nhật, để quay phim quảng cáo cho Suntory, cụ thể là rượu Hibiki. Ở đó ông gặp nữ chính do Scarlett Johansson, lúc này còn rất trẻ, thủ vai.